PERËNDIA nga Naim Frasheri

Naim Frasheri

PERËNDIA

Ç’sheh, është zot’i vërtetë,
Ç’dëgjon, është zër’i tija,
Gjithë ç’ka e s’ka në jetë,
Eshtë vetë perëndia.

Mos shiko valëtë p’anë,
Mos të gënjenjë rremeti,
Të tëra një burim kanë,
Gjithë ngrihen pej një deti.

Në det të math e të gjërë
Çdo valë që të sheh syri,
Atje është deti tërë,
Po valëtë mirë qyri.

Kur ta zësh gjënë të bërë,
Esht’ ashtu me të vërtetë,
Po ta vësh re gjat’ e gjërë,
Esht’ ajy bërësi vetë.

Dhe kush flet edhe ç’gjë flitet,
Ç’duket e s’duket në jetë,
Dhe kush sheh dh’ajo që shihet,
Zot’ i vërtet’ është vetë.

Se e tërë gjithësia,
Që nuk’ i gjëndetë fundi,
Eshtë vetë perëndia,
Për atë s’ka vënt gjëkundi.

Eshtë në shesht perëndia,
I verbëri s’munt ta shohë,
Ajo është gjithësia,
I dituri munt ta njohë.

Pe një lulezë kur shohim
Dhe të vëmë re një fletë,
Me dituri munt ta njohim
Q’atje ‘shtë zot’ i vërtetë.

Eshtë në shesht perëndia,
Sicilido munt ta njohë
Po s’e mbuloi e padija,
Njeriu tekdo munt ta shohë.

Kush do ta shohë të tërë,
Të shohë mirë njerinë,
Vethen’ e tij re të vërë,
Atje e gjen perëndinë.

Dhe parajsi dhe skëterra,
Dhe engjëlli edhe djalli,
Edhe gjithë ç’ka të tjera,
Janë brënda tek i gjalli.

Ajy që ka mirësinë,
Ka perëndin’ e të mirat,
Edhe kush ka djallëzinë,
Ka djallë e ligësirat.

Më çdo anë e kërkova,
Thashë: ku ‘shtë perëndia,
Po më pasdaj e mësova,
Qënke ndaj mej’ e s’e dija.

Kërkonja gjetkë ta gjeje
Zotn’ e math e të vërtetë,
Ajy qënëkej ndaj meje,
E paskësha unë vetë!

Me fjal’ e me agjërime
Nuk e gjen dot perëndinë,
As me kreshm’ e me kungime,
Si punojn’ ata që s’dinë

Trajstën’ e ke plot me bukë,
Edhe hiqesh si i mjerë,
Dhe ke zën’ e thua nukë,
E lipën derë më derë.

Eshtë ndaj teje i gjallë,
Ti e kërkon nëpër gurë,
Në të rrem’ e në përrallë,
Andaj nuk’ e gjen dot kurrë.

Pa s’vdes kurrë perëndia,
Po kush vdes në jetë vallë?
Gjë s’vdes, sepse gjithësia
Eshtë gjithënjë e gjallë.

Qeshë diell, ishnja hënë,
U bësh’ uj’ e balt’ e erë,
Yll e zok e dash kam qënë,
Pa dhe njeri shumë herë.

Sa det i math e i gjerë
Edhe sa mijëra valë!
Sicil atje do të bjerë,
Prapë soje do të dalë.

Mijëra shpirtëra ngrihen,
Bijen mijëra të tjera,
Vjen dimëri, lulet pshihen,
I nxjer prapë në shesht vera.

Nj’është, po ka shumë ngjyrë,
Duket sikur s’ka të ngjarë,
E sheh fytyrë-fytyrë,
Po ‘shtë i njëjt’ e i pandarë.

Ajy është trëndafili
Edhe gjëmb’ i trëndafilit,
Ajy është dhe bilbili,
Ajy dhe zër’ i bilbilit.

Mos shiko ç’rrobë ka veshur,
Eshtë brenda vet’ i qetë,
Syr’ i t’urtit e sheh xhveshur,
Veç ati s’ka gjë ndë jetë.

Zoti është gjithësia,
Ajy është gjithë ç’janë,
Po kush njeh vethen e tija,
S’e kërkon më tjatër anë.

Dhe qelqeja u hollua
Dhe vena, pa u përzjenë
S’ka ven’, është qelqe thua,
A s’ka qelqe, është venë.

Unë ndaj teje një pikë,
O det i gjer’ e pa anë!
Të hynj brënda më vjen frikë,
Po s’hiqem dot dhe mënjanë.

Të kisha zën’ e bilbilit,
Gjithënjë do të këndonja
Bukurin’ e trëndafilit,
Dhe kurrë të mos pushonja.

Po ti vetë je, o bilbil,
Ti je edhe dashuria,
Ti je edhe trëndafili
Edhe bukuri e tija.

Ti je ç’është jet’ e tërë,
Ti je vetë gjithësia,
Ti vetë njeri je bërë,
More fytyrën e tija.

Oh! det i math e i paanë,
Në një stamnë qysh ka hyrë?
Ajy q’është gjithë ç’janë,
U mbloth tok më një fytyrë.

Më çdo anë që shikova,
Pashë mirë që je vetë,
Të gjeta tek të kërkova,
Zot’i math e i vërtetë.

Pe trupi shpirt është bërë,
Edhe shpirti trup në jetë
Eshtë bërë, një i tërë
Gjithë ç’është, është vetë.

Paskëtaj, o shokë, kurrë
Mos kërkoni perëndinë
Nëpër mur’ e nëpër gurë,
Po shihni mirë njerinë.

Zëmr’ e njeriut në jetë
Eshtë vënd’ i perëndisë,
Esht’ atje zot’ i vërtetë,
Det’ i math i gjithësisë.

Ajy është gjithësia,
Edhe udh’ e perëndisë,
Eshtë vetëm njerëzia,
Q’i duhetë njerëzisë.

Mer dorën e diturisë,
Pa ajo do të të nxjerë
Gjer te fron’ i perëndisë,
Ndaj soje do të të shpjerë.

Esht’ e vërtetë kjo punë,
Mos qëndroni n’errësirët,
Se këtë s’e gjeta unë,
E kanë thënë të mirët.

ZOGU DHE DJALI

Një zog të bukur zuri një djalë,
Ay po dridhej dh’e i thosh ca fjalë:
“Nukë të vjen keq që jam i mitur,
Si ti i vogël e s’jam dhe rritur?
Jam bir i vetëm e mëma më pret,
E kam lënë keq brenda në folet.
Dheu me dëborë qjith’ u mbulua,
Më s’ka mbetur dhe gjëkunt pothua!
Vuanj i gjori dit’ edhe natë
E s’gjenj dot asnjë druthë të thatë!
E sheh sa u prish fort i shkreti mot
Urie vdiqmë, më s’durojmë dot,
Zemërsë sime i lidhe gur,
Po mëm’ e zezë q’ësht’ e sëmurë?
Kërkonj e kërkonj, e kam që dije
Që s’munt të gjenj dot gjëzë t’i shpije.
Ah! kjo e keqe këtu më pruri,
E gracka jote ra e më zuri!
Më pret im mëzë, si ty jot ëmë.
Të mos t’i vete, ç’bënetë prëmë?
Të zesthitë na, përse na ngini?
Në punët tënë përse s’na lini?
Kam dhe unë shpirt dhe dua të rronj,
Të lëçinj, të breth, të los, të këndonj,
Unë, që s’kam ment, {si thotë njeriu),
Kujt i bëra keq? Ç’bëra un’ i ziu?
Le, mos më mundo, se Zoti të sheh,
Të mirën’ edhe të ligën’ e njeh,
E s’do të ligën, po do të mirën,
Do butësinë, nuk’ egërsirën,
Të drejtënë do dhe urtësinë,
S’do faqezinë e babëzinë,
Mua të lirë më bëri Zoti
përse me bën rob? Nga un, Ç’do ti?,.,.
Fjalët’ e zogut djali i dëgjoi,
Qau edh’ e puthi, pastaj e lëshoi.

No Comments Yet

Leave a Reply

Your email address will not be published.